Tydzień wiedzy o antybiotykach – 18–24 października

Antybiotykooporność to zjawisko, w którym bakterie stają się niewrażliwe na działanie antybiotyków, czyli leków przeznaczonych do zwalczania zakażeń bakteryjnych.

Nie oznacza to, że organizm pacjenta uodparnia się na lek, ale że same drobnoustroje nabywają cechy pozwalające im przetrwać terapię. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) alarmuje, że mamy do czynienia z „cichą pandemią”. Statystyki są zatrważające – szacuje się, że w 2019 roku lekooporność bakterii była bezpośrednią przyczyną 1,27 miliona zgonów na całym świecie. Z powodu oporności każdego roku w Europie umiera ponad 30 tysięcy osób.

Jeśli obecne trendy się utrzymają, do 2050 roku liczba zgonów z tego powodu może sięgnąć nawet 10 milionów rocznie, przewyższając śmiertelność z powodu nowotworów. Problem ten podważa fundamenty współczesnej medycyny, zagrażając bezpieczeństwu zabiegów chirurgicznych, chemioterapii czy transplantacji organów.

Co należy robić, żeby zatrzymać zjawisko antybiotykooporności?

• Stosuj antybiotyki tylko wtedy, gdy zostały przepisane przez lekarza.
• Nie żądaj antybiotyków, jeśli lekarz stwierdzi, że ich nie potrzebujesz.
• Stosując antybiotyki, zawsze postępuj zgodnie z zaleceniami lekarza.
• Nie udostępniaj innym osobom antybiotyków ani nie używaj ich pozostałości.

Dodatkowo

• Zapobiegaj infekcjom poprzez regularne mycie rąk, higieniczne przygotowywanie posiłków, unikanie bliskiego kontaktu z osobami chorymi oraz dbanie o aktualność zalecanych szczepień.
• Zwracaj uwagę na odpowiedzialne stosowanie antybiotyków również w produkcji żywności i hodowli zwierząt.

Racjonalne stosowanie antybiotyków

Walka z antybiotykoopornością zaczyna się od odpowiedzialnego stosowania leków. Racjonalna antybiotykoterapia to kluczowy element strategii mającej na celu zachowanie skuteczności antybiotyków dla przyszłych pokoleń.

Niestety, błędy popełniane są zarówno przez pacjentów, jak i lekarzy. Do najczęstszych należy przyjmowanie antybiotyków „na wszelki wypadek” przy infekcjach wirusowych, takich jak przeziębienie czy grypa, na które antybiotyki nie działają, a także niewłaściwe stosowanie antybiotykoterapii.

Antybiotyki należy przyjmować zgodnie z zaleceniami lekarza – we właściwej dawce i przez wskazany czas. Nie należy samodzielnie skracać ani wydłużać terapii, zmieniać dawkowania czy wykorzystywać antybiotyków pozostałych po wcześniejszym leczeniu.

Istotnym problemem jest również nadużywanie antybiotyków w populacji zwierząt.

Problem antybiotykooporności może dotknąć każdego z nas

W Szpitalu istotną rolę odgrywa Polityka Antybiotykowa, rozpoczynająca się od właściwego pobrania materiału do badań mikrobiologicznych, prawidłowej i szybkiej diagnostyki oraz zastosowania odpowiedniego antybiotyku, z uwzględnieniem rodzaju infekcji, parametrów leku, stanu pacjenta, właściwej dawki i czasu stosowania.

Wszystkie te działania podejmowane są po to, aby antybiotyki zachowały swoją skuteczność przeciwko drobnoustrojom również w kolejnych latach.

Każdy z nas ma w tym swój udział

Odpowiedzialne stosowanie antybiotyków pomaga ograniczać rozwój antybiotykooporności i chronić skuteczność leczenia dla obecnych i przyszłych pokoleń.